Jeśli uczysz się języka niemieckiego, zapewne czasem pojawiają się wątpliwości, jak użyć czasownika modalnego w zdaniu, który należy zastosować. Przeczytaj ten artykuł a dowiesz się jak w prosty sposób stosować czasowniki modalne.
Czasowniki modalne w języku niemieckim
W języku niemieckim wyróżniamy sześć czasowników modalnych:
- dürfen– mieć pozwolenie,
- können– móc, umieć, potrafić,
- müssen– musieć,
- mögen– lubić
- wollen– chcieć
- sollen– mieć powinność.
„Möchten” to Konjunktiv II (tryb przypuszczający) od „mögen”. Bardzo często wciela się w rolę czasownika modalnego i wyraża życzenie:
- „Was möchtest du essen?” – „Co chciałbyś zjeść?”
- „Möchten Sie hier essen?” -„Chciałby Pan tutaj zjeść?”
Odmiana czasownika „möchten”
| Liczba pojedyncza | |
| 1. osoba | ich möchte |
| 2. osoba | du möchtest |
| 3. osoba | er/sie/es möchte |
| Liczba mnoga | |
| 1. osoba | wir möchten |
| 2. osoba | ihr möchtet |
| 3. osoba | sie möchten |
| formalnie: | Sie möchten |
Zdania z czasownikami modalnymi
Czasowniki modalne w języku niemieckim bardzo często występują z drugim czasownikiem, który będzie występował w bezokoliczniku.
W zdaniach czasownik modalny występuje na drugim miejscu i jest odmieniony, natomiast drugi czasownik wędruje na sam koniec zdania i będzie występował w bezokoliczniku np.:
Ich muss nach Hause gehen. – Muszę iść do domu.
Pytania z czasownikami modalnymi
Natomiast w pytaniach czasownik modalny zamieniamy z podmiotem miejscami. Drugi czasownik pozostaje na końcu zdania w bezokoliczniku:
Willst du mitkommen? – Czy chciałbyś pójść z nami?
Odmiana czasowników modalnych
Czasowniki modalne w języku niemieckim odmieniają się w sposób nieregularny. Odmiany tej należy nauczyć się na pamięć. Jednak warto zwrócić uwagę na zależności, np. 1 i 3 os. w liczbie pojedynczej będzie taka sama, kolejna: 1i 3 os. l. mnogiej będzie taka sama. UWAGA! Poniżej przedstawiamy 3 formy czasowników modalnych Präsens (czas teraźniejszy), Präteritum (czas przeszły) i Partizip II za pomocą którego tworzymy czas przeszły Perfekt. Jednak tworząc czas przeszły w języku niemieckim z czasownikiem modalnym używa się głównie formy Präteritum, dlatego na niej będziemy skupiać i tworzyć tylko przydatne zdania.
Zaimek „man”
Jeszcze małe wtrącenie nt. zaimka „man”
Zaimek „man” pojawia się w zdaniach, które odnoszą się do osoby lub grupy, których nie możemy bliżej określić. Będziemy go używać bardziej bezosobowo, gdy będziemy uogólniać mówiąc np. o jakiejś grupie. Tłumaczymy go również bezosobowo, uogólniając.
Np. man darf – wolno
Man darf nicht – nie wolno
Man soll – powinno się
Man soll nicht – nie powinno się
Czasowniki modalne w języku niemieckim
1) Dürfen
Czasownik dürfen używamy, gdy chcemy powiedzieć, że coś jest dozwolone lub zakazane, np:
Darf ich hier bleiben? – Czy mogę (czy wolno mi) tu zostać?
Hier darf man nicht rauchen. – Tutaj nie wolno palić.
Odmiana czasownika „dürfen”:
ich darf wir dürfen
du darfst ihr dürft
er/sie/es darf sie/Sie dürfen
Formy przeszłe:
dürfen – durfte – gedurft
Film wraz z przydatnymi zdaniami do nauki:
2) Sollen
Czasownik sollen oznacza “powinno się”, np:
Du sollst nicht so viel rauchen. – Nie powinieneś tyle palić.
Was soll ich jetzt machen? – Co powinnam (po polsku powiemy potocznie „mam”) teraz zrobić?
Odmiana czasownika sollen:
ich soll wir sollen
du sollst ihr sollt
er/sie/es soll sie/Sie sollen
Formy przeszłe:
sollen – sollte – gesollt
3) Können
Czasownik können oznacza, że ktoś potrafi, umie coś zrobić np:
Ich kann Deutsch sprechen. – Potrafię mówić po niemiecku.
Kann er schwimmen? – Czy on potrafi pływać?
Odmiana czasownika können:
ich kann wir können
du kannst ihr könnt
er/sie/es kann sie/Sie können
Formy przeszłe:
können – konnte – gekonnt
4) müssen:
Müssen oznacza “musieć”, czyli nakaz lub konieczność, np.:
Ich muss snach Hause gehen. – Muszę iść do domu.
Er muss jetzt die Hausaufgabe machen. – On musi teraz zrobić zadanie domowe.
Odmiana czasownika müssen:
ich muss wir müssen
du musst ihr müsst
er/sie/es muss sie/Sie müssen
Formy przeszłe:
müssen – musste – gemusst
5 ) Mögen
Czasownik mögen oznacza, że coś się podoba, albo coś lubisz. np.
Ich mag Pommes. – Lubię frytki.
Wir mögen Bücher lesen. – My lubimy czytać książki.
Odmiana czasownika mögen:
ich mag wir mögen
du magst ihr mögt
er/sie/es mag sie/Sie mögen.
Formy przeszłe:
mögen – mochte – gemocht
6) Wollen
Czasownik wollen oznacza “chcieć”, np.
Er will jetzt tanzen gehen. – On chce iść potańczyć.
Ich will es nicht. – Nie chcę (tego).
Odmiana czasownika wollen:
ich will wir wollen
du willst ihr wollt
er/sie/es will sie/Sie wollen
Formy przeszłe:
wollen – wollte – gewollt
UWAGA! Czasownik wollen jest dość stanowczy w swoim znaczeniu, dlatego w niektórych sytuacjach może brzmieć nieuprzejmie. Dlatego pamiętaj, aby nie stosować godo wyrażania próśb. Jeśli o coś prosisz użyj lepiej czasownika möchten, np:
Ich möchte gerne einen Kaffee. – Poproszę kawę.
Czasowniki modalne w czasie przeszłym Präteritum
| dürfen | können | mögen | müssen | sollen | wollen | |
| ich | durfte | konnte | mochte | musste | sollte | wollte |
| du | durftest | konntest | mochtest | musstest | solltest | wolltest |
| er/sie/es | durfte | konnte | mochte | musste | sollte | wollte |
| wir | durften | konnten | mochten | mussten | sollten | wollten |
| ihr | durftet | konntet | mochtet | musstet | solltet | wolltet |
| sie/ Sie | durften | konnten | mochten | mussten | sollten | wollten |
Chętnie dzielimy się z Wami wiedzą, staramy się na bieżąco przygotowywać materiały, które was interesują. Otrzymujemy od Was wiele próśb o przygotowanie zajęć, dlatego stopniowo staramy się przedstawiać interesującą Was tematykę. A w przypadku zainteresowania tłumaczeniami niemieckiego lub angielskiego zapraszamy do kontaktu.